Corfu Museum

Petsalis: Collection Of Corfu Island,Greece documents

Κερκυραϊκά Σημειώματα

Η Κέρκυρα και η Ελιά

Η ΜΟΝΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟ ΤΟΥ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟΥ ΣΤΗΝ ΚΕΡΚΥΡΑ ΤΟ 18ο ΑΙΩΝΑ

ΚΩΣΤΑΣ ΜΕΚΚΑΣ ΕΩΑ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΑ 3 (1996 - 1997)

 

Το 18ο αιώνα επικρατεί η μονοκαλλιέργεια της ελιάς στην Κέρκυρα,

που η αρχή της χρονολογείται από το 16ο αιώνα. Αυτή η μονοκαλλιέργεια

συμβαδίζει με τα συμφέροντα της Βενετίας στην περιοχή της ανατολικής

Μεσογείου και εγγράφεται στη γενικότερη ανάπτυξη της ελαιοπαραγωγής

που παρατηρείται στην περίοδο αυτή. Καθ' όλο το 18ο αιώνα η Κέρκυρα

αποτέλεσε το βασικότερο τροφοδότη ελαιολάδου των βενετικών αγορών,

αφού η Δημοκρατία της Γαληνότατης έχει ήδη χάσει ένα σημαντικό

μέρος από τις κτήσεις της στην ανατολική Μεσόγειο. Το ελαιόλαδο

αυτό χρησιμοποιούνταν ως πρώτη ύλη στη βιομηχανία της σαπουνοποιίας,

υλικό απαραίτητο για την πλύση των μαλλιών της βενετικής υφαντουργίας.

Έ να μεγάλο μέρος του κερκυραϊκού ελαιολάδου επανεξαγόταν στη βόρεια

Ιταλία και στη Γερμανία.

Μέχρι τα μέσα του 18ου αιώνα το χοντρικό εμπόριο του κερκυραϊκού

ελαιολάδου ήταν υπόθεση πενήντα επιχειρήσεων, αλλά οι μεγαλοεξαγωγείς

ήταν 4-5 Εβραίοι, ένας Έλληνας και 10 Βενετσιάνοι. Με την πάροδο

όμως του χρόνου οι Εβραίοι έμποροι κυριάρχησαν στις εξαγωγές του

ελαιολάδου της Κέρκυρας και έλεγχαν το 80% των εξαγωγών. Οι Εβραίοι

αυτοί ήταν Εβραίοι της Κέρκυρας που επεξέτειναν την ακτίνα δράσης

τους στη Βενετία, μέσω εμπορικών αντιπροσώπων.

Το σύστημα παραγωγής και διανομής του κερκυραϊκού ελαιολάδου

φαίνεται να παρουσιάζει μερικές αναλογίες με τη δομή της ελαιοκαλλι-

έργειας στη νότια Ιταλία την ίδια εποχή. Η ίδια οικονομική αδυναμία

των αγροτών που αναγκάζονταν να καταφεύγουν στο δανεισμό με τοκο­

γλυφικό επιτόκιο, ο ίδιος τύπος συμβολαίων. Η έλλειψη κεφαλαίων στην

Κέρκυρα του 18ου αιώνα ανάγκαζε τους ελαιοπαραγωγούς να στρέφονται

στο τοκογλυφικό κεφάλαιο. Το είδος του συμβολαίου που νομιμοποιούσε

την υποταγή του Κερκυραίου γεωργού στο τοκογλυφικό και μερκαντιλι-

στικό κεφάλαιο ήταν το προστύχιο, συμβόλαιο σε είδος ή σε χρήμα με

πολύ ασαφείς όρους, που εξαθλίωνε τους ελαιοπαραγωγούς.

Η αρνητική στάση των Βενετών απέναντι στις ελεύθερες συναλλαγές,

που υπαγορεύτηκε από την επιθυμία να αποσπάσουν το μεγαλύτερο μέρος

του πλεονάσματος στην Κέρκυρα, οδήγησε σε λαθρεμπόριο, τοκογλυφία,

ένταση της κοινωνικής πάλης, στη μείωση των εισπραττόμενων φόρων

και τελικά σε νέες δασμολογικές επιβαρύνσεις.

Η Τόμπολα στην Κέρκυρα

                                                                                                                                                                                      

                                                                 Click on the right up corner : Alekos Damaskinos Articles and Notes

Η τόμπολα είναι ένα τυχερό παιγνίδι που τα παλιά χρόνια παίζονταν δημόσια στην Κέρκυρα.

Το έτος  1734  ο βασιλιάς της Νάπολης Κάρολος Γ! των Bουρβόνων, αποφάσισε να επισημοποιήσει στο Βασίλειο του το τυχερό παιγνίδι τόμπολα που είχε σχεδιάσει η φαντασία των ανθρώπων της Νάπολης και, το οποίο σύμφωνα με την άποψη του Βασιλιά, αν παίζονταν σε  καθορισμένα, μη φανερά  μέρη, θα είχε σαν αποτέλεσμα να αυξηθούν τα έσοδα στα ταμεία του κράτους. Σε αυτό αντιτάχθηκε ο Δομινικανός μοναχός Gregorio Maria Rocco.

 Μεταξύ του κράτους και του μοναχού ξέσπασε μια βίαιη διαμάχη. Ο πατέρας Rocco, που συνδέονταν με τον βασιλιά με  μια σχέση αγάπης και μίσους, είπε, ότι δεν ήταν σωστό να εισαγάγει μια «τόσο παραπλανητική και ανήθικη ευχαρίστηση» σε μια χώρα που προσπαθεί να συμμορφωθούν οι  πάντες  με την καθολική διδασκαλία.

Το μόνο που τελικά κατάφερε ο ιερωμένος ήταν να αναστέλλεται το παιγνίδι κατά τη διάρκεια της εβδομάδας των εορτασμών των Χριστουγέννων.  Με λίγα λόγια, εκείνες τις ημέρες το παιχνίδι,  δεν θα μπορούσε να αποσπάσει την προσοχή των ανθρώπων από τις προσευχές.

Πως παίζεται το παιγνίδι αυτό;

Στους παίκτες μοιράζονται καρτέλες.

 

 Σε κάθε μία από τις  καρτέλες  υπάρχουν 3 σειρές και 9 στήλες.

Η 1η στήλη περιέχει αριθμούς από 1-10,

Η 2η στήλη περιέχει αριθμούς από 11-20,

Η 3η στήλη περιέχει αριθμούς από 21-30, ….
Η 9η στήλη περιέχει αριθμούς από 81-90.

Σημειώστε ό,τι σε κάθε σειρά μόνο 5 από τις 9 στήλες είναι κατειλημμένες από αριθμούς. Οι άλλες στήλες παραμένουν κενές.

Οι αριθμοί κληρώνονται ένας –ένας. Την κλήρωση την κάνει μία τριμελής επιτροπή. Το ένα άτομο κληρώνει το νούμερο και το δίνει στο δεύτερο άτομο που ανακοινώνει το νούμερο δυνατά και, το καταγράφει με την σειρά που κληρώθηκε. Το τρίτο άτομο τοποθετεί τους αριθμούς που κληρώθηκαν πάνω σε μια βάση που είναι αριθμημένη συνεχόμενα από το 1-90.

 Όλοι μπορούν να αγοράσουν και να παίξουν με όσες κάρτες θέλουν χωρίς περιορισμό. Τα άτομα που κάνουν την κλήρωση δεν μπορούν να συμμετέχουν στο παιχνιδι ταυτόχρονα.

 Στην Τόμπολα θα έχουμε δύο δώρα. Ο πρώτος τυχερός είναι ο παίκτης ή η παίκτρια που έχει συμπληρώσει πρώτος ή πρώτη τους πέντε αριθμούς σε μία πλήρη σειρά (οριζόντια), στην ίδια κάρτα. Τότε φωνάζει αμέσως την λέξη «ΠΕΝΤΑΔΑ»(Τσινκουϊνα στην Κέρκυρα), και κερδίζει το ΠΡΩΤΟ δώρο. Ο δεύτερος τυχερός είναι ο παίκτης ή η παίκτρια που έχει συμπληρώσει πρώτος ή πρώτη και τους δεκαπέντε αριθμούς σε μία πλήρη κάρτα. Τότε φωνάζει αμέσως την λέξη «ΤΟΜΠΟΛΑ», και κερδίζει το ΔΕΥΤΕΡΟ και μεγαλύτερο δώρο.

   Οι παίκτες αν ακούσουν κάποιο αριθμό που τον έχουν στις κάρτες τους τον κυκλώνουν με μολύβι ή στυλό, ώστε η επιτροπή που κάνει την κλήρωση να μπορεί να επαληθεύσει τα νούμερα που κληρώθηκαν.

 Αν κάποιος έχει συμπληρώσει «ΠΕΝΤΑΔΑ» ή «ΤΟΜΠΟΛΑ» και δεν το φωνάξει έγκαιρα ή φωνάξει μετά από κάποιον άλλο τυχερό τότε, χάνει το δικαίωμα του αντίστοιχου δώρου και κερδίζει όποιος φώναξε πρώτος. Αν δύο ή τρεις παίκτες συμπληρώσουν ταυτόχρονα «ΠΕΝΤΑΔΑ» ή «ΤΟΜΠΟΛΑ» τότε κερδίζουν όλοι (στατιστικά είναι απίθανη η περίπτωση ταυτόχρονης συμπλήρωσης πεντάδας ή πλήρους κάρτας). Οι κάρτες της Τόμπολα έχουν αρίθμηση στην πίσω πλευρά. Ο αριθμός αυτός θα συμμετέχει και στην κλήρωση της λαχειοφόρου. Μετά την ανάδειξη του δεύτερου τυχερού θα κληρωθούν πλούσια δώρα.

Στην Κέρκυρα(*):

 

Ε πως περιμέναμε όλοι ,μικροί και μεγάλοι, την Κυριακή που θα έβγαινε η Τόμπολα! Τι σχέδια ! Τι όνειρα ! τι καρδιοχτύπια! Δεν ήτανε βέβαια μεγάλο το ποσό που κερδίζανε οι τυχεροί αλλά αρκετό για να ικανοποιήσουνε τις φιλοδοξίες τους οι άνθρωποι της εποχής εκείνης, που είχανε λίγες ανάγκες και λιγότερες απαιτήσεις.

Όλοι αγοράζανε δελτία και ο πιο φτωχός ακόμα κατάφερνε να μη μείνει έξω από τoν νυμφώνα.

Αγοράζανε από ένα δελτίο Και όλη τη βδομάδα δεν σκεφτόντανε τίποτε άλλο παρά τι θα πάρουνε με τα λεπτά που είχανε από τότε, με τη φαντασία, στη τσέπη. Όσο περνούσανε οι μέρες τόσο μεγάλωνε και η συγκίνηση του κόσμου. Το δε Σάββατο το απόγευμα, που βλέπανε να κουβαλάνε στη Σπιανάδα τα άδεια βαρέλια επάνω στα οποία θα καρφώνανε την εξέδρα, όταν ετοιμάζανε το κοντάρι που θα ανέβαζε τους αριθμούς στο ψηλό πίνακα, ο ενθουσιασμός του λαού δεν είχε βασταγμό.

«Αχ και να μου έπεφτε κυρά Μαγδάλω αύριο, ας ήτανε και τσινκουϊνα  και να πάρω ένα κερί στον Άγιο»

«Μακάρι κυρά Μάρω μου  και να θυμηθείς που είμαι χήρα με δυό παιδιά  στα χέρια και το τρίτο στη κοιλιά»

   Λίγο μακρύτερα στήνανε τον ιστό, στην κορυφή του οποίου δένανε ένα μαντήλι χρωματιστό με μερικές δραχμές, τον αλείφανε με ξύγκι κι’ εκείνος που θα κατάφερνε να φθάσει ως απάνω θα χαιρότανε τα χρήματα και θα εξασφάλιζε τη δόξα.

 

 

Την Κυριακή λοιπόν το απόγευμα όλη η Κέρκυρα, πλούσιοι, φτωχοί, νέοι, γέροι αρσενικοί και θηλυκοί, μαζευόντανε στη Κάτω-Σπιανάδα, γύρω από την εξέδρα και περιμένανε. Παρακάτω έπαιζε η Φιλαρμονική. Γέλοια! Χαρές! Πηδήματα! Ματιές, λογάκια γλυκά, δίνανε και παίρνανε. Σωστός πανζουρλισμός! Έφθανε τέλος η ώρα και ένα ατελείωτο σούουου.. σταματούσε κάθε κίνηση, έπαυε κάθε ομιλία και ακολουθούσε άκρα σιωπή. Ο καθένας έβγανε το δελτίο του και κρατώντας στο χέρι ένα μυτερό ξύλο για να τρυπάει τους αριθμούς που θα βγαίνανε ήτανε έτοιμος, όλος αυτιά! 

 

«Αριθμός πενήντα δύο». Σήκωνε το πενήντα δύο στο κοντάρι, το γυρίζανε από όλες τις μεριές για να το δούνε καλά και έπειτα από ένα λεπτό «Αριθμός εξήντα τέσσερα». Έτσι ο ένας οπίσω από τον άλλον βγαίνανε οι αριθμοί  και οι τυχεροί τους σημειώνανε στα δελτία τους ή τις καρτέλες όπως τις λέγανε τότε. Όλοι παρακολουθούσαν του να βγαίνανε οι αριθμοί και οι τυχεροί τους σημειώνανε στα δελτία τους.

Όλοι παρακολουθούσαν το βγάλσιμο από τους κύβους

με μία θρησκευτική σιγή που δεν απαντάς ούτε εκεί που μιλεί ο Πατριάρχης. Αλλά δεν λείπανε και τα σχετικά αστεία. Κάποιος έξαφνα εφώναζε «Τσινκουϊνα» και όλοι περιμένανε με την ψυχή στο στόμα να προβάλει ο τυχερός, που τελικά δεν παρουσιαζότανε…ή κανένας βιαστικός και ανέβαινε για να εξετάσει η επιτροπή το δελτίο του και όταν έβγαινε που είχε κάμει λάθος, έπαιρνε τις αποδοκιμασίες με σφυρίγματα «Που είχες τα μάτια σου!» «Χαρά στο ρεντίκολο!» και τα παρόμοια δεν είχανε τελειωμό. Τα παιδιά είχανε για δουλειά να πέφτουνε δίπλα σε καμιά γριά που δεν καλόβλεπε και αν είχε τρυπημένους τέσσερις αριθμούς της λέγανε βγήκε και ο πέμπτος. Συζήτηση με τη γριά : «Δεν βγήκε»! «όχι βγήκε»!, όταν δε την καταφέρνανε να πάει να δεi κι’ ανέβαινε κουτσαίνοντας στην εξέδρα, το τι γενότανε όποιος το είδε το ξέρει. 

 

 Άκουες «Τόμπολα» και κοβόντανε το αίμα. Μια,δύο,τρεις φορές ώσπου κέρδιζε κάποιος  πραγματικά, τότε ανέβαινε επάνω, του εξετάζανε το δελτίο, το βρίσκανε σωστό, του μετρούσανε τα χρήματα και κατέβαινε σφίγγοντας καλά στο χέρι του το θησαυρό, ενώ τον υποδεχόντανε ένα μουρμουρητό απογοήτευσης και ένας βαθύς αναστεναγμός τάραζε τα στήθη τόσων ανθρώπων που για μια βδομάδα ζούσανε με την ελπίδα και, ήτανε βέβαιοι ότι εκείνη τη στιγμή θα ήταν αυτοί που θα φεύγανε με τα όβολα στη φούχτα.  «Ας είναι την άλλη φορά θα κερδίσεις του λόγου σου κυρά Κατερίνα». «ο Άγιος να βάλει το χεράκι του, γιατί να σου πώ , Ευλαμπία μου, εσένα που δεν είσαι ξένη, έχω ανάγκες, τώρα μάλιστα που ετοιμάζω και τι προικιό της Σμαράγδας  μου».

Αφού για καλό και για κακό πηγαίνανε όλοι να δούνε στον πίνακα τους αριθμούς μην έγινε κανένα λάθος ή μην παρακούσανε, ετρέχανε γύρω από τον ιστό όπου περιμένανε καμιά δεκαριά κοντόχοντροι, μαύροι, καραβοναύτες, οι οποίοι δοκιμάζανε να φθάσουν την κορυφή . Πλησίαζε ο πρώτος, έκανε να ανέβει γλιστρούσε έπεφτε ανάσκελα , γέλια, φωνές, σφυρίγματα. Δεύτερος, τρίτος, τέταρτος κάποιος έφθασε ως τη μέση ,άλλος σχεδόν στη κορυφή. «Κουράγιο καραβόσκυλο, του εφώναζαν. Τίποτε. Ένας τέλος, πιο άξιος ή πιο τυχερός από τους άλλους , κατάφερνε να φθάσει ως επάνω και να πάρει το μαντήλι με τα χρήματα. Ε! τότε, κινδύνευε το ακουστικό τύμπανο από τα χειροκροτήματα, τα ζήτω, τα σφυρίγματα, και τις στριγκλιές.  

  Αφού καμάρωνε για λίγο τον άξιο ναύτη που κρατώντας με το ένα χέρι το μαντήλι με το θησαυρό σφούγγιζε με το άλλο τον ιδρώτα, που έτρεχε από το πρόσωπό του στο λαιμό ποτάμι κι διάβαινε σκαμπανεβάζοντας σαν παλιοφελούκα ,τα πλήθη σκορπίζανε, σιγά-σιγά, η μουσική ξανάρχιζε να παίζει, νύχτωνε και έτσι περνούσε η Κυριακή ευχάριστα γι’ όλους, μα πιο πολύ για εκείνους που είχανε κερδίσει την Τόμπολα  

(*) Εμμανουήλ Μαυρογιάννη ΚΕΡΚΥΡΑΪΚΟΙ ΤΥΠΟΙ ΚΑΙ ΚΟΡΦΙΑΤΙΚΑ ΕΘΙΜΑ Αθήνα 1949 σελ. 131

Κάρτα Τόμπολας την εποχή των Βαλκανικών Πολέμων.

 

Αν αναλύσουμε την περιγραφή του Εμμανουήλ Μαυρογιάννη μπορούμε να σημειώσουμε την κοινωνική μορφή του παιγνιδιού αυτού σε δημόσιο χώρο. Εκεί τα κουτσομπολιά, εκεί τα πειράγματα, τα καλοπιάσματα. Ο Άγιος πάντα στη μέση σαν αναπόσπαστο μέλος της κοινωνίας της Κέρκυρας. Η Φιλαρμονική παρούσα πάντα και αφιλοκερδώς. Τα στοιχεία αυτά είναι η Κέρκυρα του χθες, του σήμερα (έστω και με μικροπαραλλαγές) και

ελπίζουμε και του αύριο. Η ομορφιά και η συναισθηματική φόρτιση διαβάζοντας ένα τέτοιο άρθρο, κάνει κάθε Κερκυραίο να φαντάζεται τις ωραίες στιγμές της κοινωνικής ζωής αυτού του τόπου. Όλοι μαζί, παρεξηγημένοι κάποιοι με κάποιους που την άλλη μέρα δεν θα αντάλλασσαν  καλημέρα, φλερτ και φανταστικές,  με τις ανταλλαγές ματιών,  απιστίες που μπορεί να βγαίνανε πραγματικές, ζηλοφθονίες που δεν κατέληγαν πουθενά παρά μόνο σ’ ένα κουτσομπολιό, προσωρινές υπερηφάνειες στηριζόμενες στα ντυσίματα, στη συμμετοχή με πολλές ή λίγες καρτέλες, επίδειξη κάποιου πλούτου κ.λ.π. Όλα ανθρώπινα και ανθρωπινά, μέσα στα όρια της από κοινού διασκέδασης και συνύπαρξης.

 

 

 

 

 

 

San Giacomo: 22 Ιανουαρίου 1817 Θεατρική παράσταση «Πολυξένη»

……Το θέατρο ένεκα του ότι βρισκόνταν πλησίον της Μητρόπολης των Καθολικών ονομάστηκε «Θέατρο του Αγίου Ιακώβου» ( San Giacomo). Είχε τρεις σειρές θεωρεία και πλατεία με δώδεκα σειρές καθισμάτων. Από τα θεωρεία τέσσερα της πρώτης σειράς, διατίθεντο μετά από πλειστηριασμό, στους Συνδίκους και τους επί της Υγείας Προβλεπτές, άλλα δε τέσσερα της δευτέρας σειράς στους τρεις ενιαυσίους Δικαστές, τους δύο Κήνσορες , τους τέσσερεις Συνέδρους (Capitolari)  δηλ. τους συντάσσοντες τα κεφάλαια ( Capitoli) των εκάστοτε από την πόλη αποστελλομένων στην Ενετική Γερουσία Πρεσβευτών και στον κυβερνήτη της Κερκυραϊκής τριήρης (Sopracomito).

Περισσότερα...

Ο Νόμος της κατάργησης της Ιονίου Ακαδημίας και των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων στα Επτάνησα.

Το Φ.Ε.Κ. Νο  61. 29/12/ 1865 που δημοσίευσε τον νόμο της καταστροφής της εκπαίδευσης στα Επτάνησα. Θα ακολουθήσει μια συνοπτική ανάλυση σχετικά με το τι ίσχυε στην εκπαίδευση στην Επτάνησο πριν από την ψήφιση του Νόμου. Η διαφορετική γραφή δείχνει μερικές αντιστοιχίες του πριν από τον εν λόγω Νόμο.

Περί διοργανώσεως της εκπαίδευσεως κατά την Επτάνησον

Νόμος ΡΗ! 29 Δεκεμβρίου 1865

Περί της Διοργανώσεως της Εκπαιδεύσεως κατά την Επτάνησον

ΓΕΩΡΓΙΟΣ Ο Α!

ΒΑΣΙΛΕΥΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

Ψηφισάμενοι ομοφώνως μετά της Βουλής, απεφασίσαμεν και διατάσσομεν,

Περί διοργανώσεως και εκπαιδεύσεως κατά την Επτάνησον.

Άρθρον 1

Καταργούνται

Α) Το Αρχοντείον της Παιδείας εν Επτανήσω.

Τις 31/5/1828 με την υπ’αριθ.16 πράξη του Γ! Κοινοβουλίου συστήνεται Γενική Επιτροπή Δημοσίας Εκπαίδευσης.

Α) Άρχων της παιδείας  (Πρόεδρος της Επιτροπής Εκπαίδευσης)  ο Ανδρέας Μουστοξύδης 1832. Επέστρεψε στην Κέρκυρα μετά το θάνατο του Ιωάννη Καποδίστρια, από τον οποίον του είχε ανατεθεί ο τομέας της εκπαίδευσης του νεοσύστατου κράτους. Τον Σεπτέμβριο του 1832, υποβάλει μια μνημειώδη έκθεση «περί της κατάστασης της εκπαίδευσης  και της βελτίωσης αυτής». Η κατάσταση διαιρείται σε οκτώ μέρη: 1) Πανεπιστήμιο, 2) Ιεροσπουδαστήριο,3) Δευτερεύοντα Σχολεία 4) Αλληλοδιδακτικά σχολεία, 5) Βιβλιοθήκη,6) Σχολή Καλών Τεχνών,7) Μουσείο, 8) Βοτανικός κήπος.

Β) 2ος Άρχων της παιδείας  ο Στάμος Γκαγκάδης. 3ος Άρχων ο Κόμης  Δελαδέτσιμας. Τελευταίος Γραμματεύς της Γενικής Επιτροπής Εκπαίδευσης, διορίστηκε ο Αντώνιος Λευκόκοιλος, Κόμης Δούσμανης.

Β) Η Ιόνιος Ακαδημία.

Λόγω των πολλών  δημοσιευμάτων για το πρώτο Ελληνικό Πανεπιστήμιο αρκούμαστε σε μια φωτογραφική παρουσίαση τόσο των στιγμών του ιδρύματος,  αλλά και μερικών καθηγητών  του.

Τα φύλλα της Gazzetta degli Stati Uniti delle Isole Jonie, no 335/1824 που περιγράφουν την τελετή των εγκαινίων 17/5/1824 που έλαβε χώρα στη Σπιανάδα

Αφιέρωμα του Γεράσιμου Ι.Σαλβάνου και Βάσως Γ.Σαλβάνου από το βιβλίο τους: Η ΙΟΝΙΟΣ ΑΚΑΔΗΜΙΑ Ο ΙΔΡΥΤΗΣ ΑΥΤΗΣ ΚΟΜΙΣ ΓΥΛΦΟΡΔ ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΑΙ ΚΑΙ ΣΠΟΥΔΑΣΤΑΙ ΑΥΤΗΣ

Στην σελίδα 96 του αναφερόμενου βιβλίου γράφει την τελετή του Νοεμβρίου 1826 για την έναρξη του σχολικού έτους 1826-1827.

Το έτος 1823-1824 δίδασκαν οι καθηγητές, Χριστόφορος Φιλητάς, Αθανάσιος Πολίτης , Λόρδος Γύλφορδ, (αυτοί οι τρεις αποτελούσαν την  Σύγκλητο,) Θεόκλητος Φαρμακίδης, Κωνσταντίνος  Ασώπιος, Νικόλαος Πίκκολος, Ιάκωβος Λουσινιανός, ο Σκώτος Φραγκίσκος Βελφούρ, ο Ανδρέας Ιδρωμένος και ο Γεώργιος Ιωαννίδης.

Φωτογραφίες μερικών  καθηγητών  του Ιόνιου Πανεπιστημίου:

 

Χαρακτηριστικό απόσπασμα από το βιβλίο του ιστορικού Μ. Λυκίσσα με τίτλο «Ιστορία Ιονίου Ακαδημίας».
Η Ιόνιος Ακαδημία παρά τις δυσκολίες στην πραγμάτωση των σκοπών της (θάνατος του Γκίλφορντ, εχθρότητα του Μαίτλαντ, δολοφονία του Καποδίστρια, πολεμικές επιχειρήσεις στην Ελλάδα κ.α.) δεν σταμάτησε επί 40 και πλέον χρόνια την βοήθεια της στην ανάπτυξη του λαού μας και του Ελληνικού κράτους στα πρώτα του χρόνια. Η κατάργηση της Ακαδημίας απετέλεσε διεθνή πρωτοτυπία στο πεδίο της οπισθοδρόμησης και εθνικής ντροπής. Την ίδια εποχή ενώθηκαν Ιταλικά και Γερμανικά κράτη αλλά κανενός δεν καταργήθηκε το πανεπιστήμιο. Μόνο η Ελλάδα έδειξε ηροστράτειο μανία κατά της Ιονίου Ακαδημίας, αφού φρόντισε πρώτα να προσελκύσει με δόλο τους φοιτητές στην Αθήνα εγγράφοντας τους χωρίς εξετάσεις και διορίζοντας τους κατά προτίμηση στις δημόσιες θέσεις. Το θεωρούσε φυσικό. Κι έμεινε η Ιόνιος Ακαδημία με 60-70 φοιτητές.
Η ευημερία ενός λαού είναι συνάρτηση της προβλεπτικότητας των ηγετών του. Το Ελληνικό κράτος όμως τότε μαστίζεται από πενία, ληστεία, ευνοιοκρατία και φρόντισε να εξασφαλίσει από το προοδευτικό Ιόνιο κράτος οικονομικά οφέλη. Ο νόμος που καταργούσε την Ιόνιο Ακαδημία καθώς και τις άλλες σχολές της Επτανήσου, χτυπούσε την αχίλλειο πτέρνα της Εθνικής μας υποστάσεως. Έσβηνε ελληνικά φώτα που τα σεβάστηκαν οι ξένοι και ονομάστηκε περίτεχνα Νόμος «περί διοργανώσεως της εκπαιδεύσεως κατά την Επτάνησον»

 

Γ) Το εν Κερκύρα Ιεροσπουδαστήριον.

Με την υπ. Αριθ. 89/5.6.1827 πράξεως του Β! Κοινοβουλίου, συστήνεται το Ιεροσπουδαστήριο. Τις 31/5/1828 με την υπ’αριθ.16 πράξη του Γ! Κοινοβουλίου, συγχωνεύεται  η Βιβλιοθήκη της Ακαδημίας με αυτήν του Ιεροσπουδαστηρίου. Ουσιαστικά το Ιεροσπουδαστήριο αποτελεί παράρτημα του Πανεπιστημίου.

Δ) Το εν Κερκύρα Γυμνάσιον

 

Ε) Τα Λύκεια Κερκύρας, Κεφαλληνίας, Ζακύνθου, Λευκάδος, Ιθάκης, Παξών και Κυθήρων.

 

 

 

 

Άρθρο 2

Οι μαθηταί του Γυμνασίου Κερκύρας θέλουσι  διατηρηθή εν αυτώ, τρεφόμενοι μεν, αλλ’ ουχί διδασκόμενοι μέχρι τέλους Δεκεμβρίου του παρόντος έτους, επιτηρούμενοι υπό αναγκαίου προσωπικού, όσον εκ του υπάρχοντος ήθελε νομίσει αναγκαίον να διατηρήση το Υπουργείον προς τούτο.

Άρθρο 3

Η Δημόσια Βιβλιοθήκη Κερκύρας διατηρείται, διευθυνόμενη υπό ενός Εφόρου έχοντος έναν βοηθόν και ένα κλητήρα.

 

Η Διοίκησις δε και η χρήσις αυτής θέλουσι κανονισθή δι’ ιδίου Κανονισμού του Υπουργείου της παιδείας.

Άρθρον 4

Η Κυβέρνησις  δύναται να συστήσει δια Βασιλικού Διατάγματος εν ταις Ιονίοις Νήσοις βαθμηδόν ή δια μιας τέσσερα Γυμνάσια και δώδεκα το πολύ Ελληνικά Σχολεία.

Με το θέσπισμα αριθ.99/11.5.1804 προβλέπονταν 40 σχολεία στοιχειώδους εκπαίδευσης κατ’ αναλογία στα νησιά με τους αντιπροσώπους στην Νομοθετική συνέλευση ήτοι:

Στην Κέρκυρα     Σχολεία  10

>>   Κεφαλονιά     >>        10

>>  Ζάκυνθο          >>       10

>>  Λευκάδα          >>         4

>>  Ιθάκη               >>         2

>>  Παξούς             >>         2

>>  Κύθηρα             >>        2

----------------------------------------------

Σύνολο                                40 !!!!!!!!

ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΛΛΗΛΟΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ  ΣΧΟΛΕΙΩΝ ΕΠΤΑΝΗΣΟΥ  (σχολεία στα οποία οι μαθητές των ανώτερων τάξεων δίδασκαν τα παιδιά που φοιτούσαν στις κατώτερες )

Τον  Ιούλιο του 1825 ο Κόμης Γκίλφορδ υπέβαλε στην Γερουσία έκθεση του διδασκάλου Ι.Φωκά, η οποία περιγράφει την κατάσταση των σχολείων, πλην αυτών της Λευκάδος λόγω σεισμών.

Σύνολο μαθητών πλην Λευκάδας : 1289

Εις το εν Κερκύρα Γυμνάσιον θέλουσι προς τοις άλλοις διδάσκεσθαι η Αγγλική και Ιταλική γλώσσα και το Εμπορικόν δίκαιον κατά τους περί τούτων οργανισμούς.

 

Άρθρον 5

Οι θέλοντες να καταταχθώσιν εν τοις συστηθησομένοις Ελληνικοίς Σχολείοις και Γυμνασίοις μαθηταί υποβάλλονται εις εξετάσεις κατά τα νενομισμένα περί των κατά πρώτον προσερχομένων εις τα Ελληνικά σχολεία και Γυμνάσια.

 

Άρθρον 6

Συσταίνεται εν Κερκύρα Ιερατική Σχολή συμφώνως προς τους κειμένους νόμους.

 

Άρθρον 7

Η μισθοδοσία των εν τω άρθρω 3 αναφερομένων υπαλλήλων κανονίζεται ως εξής:

α) Του Εφόρου κατ’ έτος δραχμάς 1410

β) του Βοηθού   >>   >>      >>           720

γ) του Κλητήρος  >>    >>      >>          430

 

Άρθρον 8

Πάσα προηγούμενη διάταξις διέπουσα τα της μέσης και ανωτέρας παιδείας εν Επτανήσω καταργείται.

Ο παρών Νόμος υπό της Βουλής ψηφισθείς και παρ Ημών σήμερον κυρωθείς, θέλει δημοσιευθή δια της εφημερίδος της Κυβερνήσεως και εκτελεσθή ως Νόμος του Κράτους.

Εν Αθήναις, την 29 Δεκεμβρίου 1865

ΓΕΩΡΓΙΟΣ.

Σύμφωνα με τον Φ.Κ Βώρο (Δρ. Φιλοσοφίας, επίτ. Σύμβουλος Παιδαγ. Ινστιτούτου)
Η προσφορά των Επτανήσων δεν σταμάτησε Τούτο είναι βέβαιο:

Α.Η ενσωμάτωση της Επτανήσου με την άλλη Ελλάδα το 1864, αποτέλεσε την πρώτη ικανοποίηση, έστω φαινομενικά, της πολιτικής της Μεγάλης Ιδέας.

Β. Οι Επτανήσιοι έφεραν στην Κοινοβουλευτική ζωή της Ελλάδας την εμπειρία τους από αγώνες πολιτικούς, εθνικούς, κοινωνικούς. Δεν είναι τυχαίο ότι τα πρώτα βήματα του Κοινωνισμού (σοσιαλισμού) στην Ελλάδα συνδέονται με ονόματα Επτανησίων, όπως: του Π. Πανά, του Ρόκου Χοϊδά, του Δρακούλη, του Μαρίνου Αντύπα.

Γ. Έφεραν μαζί τους στην ελλαδική κοινωνία μια πνευματική παράδοση, που εκφράζεται με ονόματα όπως ο Σπ. Ζαμπέλιος, ο Πέτρος Βράιλας Αρμένης, ο Παύλος Καλλιγάς και πολλοί άλλοι.

 

Με  τον Νόμο του 1865  ένα χρόνο μετά την Ένωση της Επτανήσου, διαλύθηκε ότι επί τόσα χρόνια οι Επτανήσιοι προσπάθησαν για την Ελλάδα μέσω των γραμμάτων και των τεχνών.

Για να εξηγήσουμε  αυτό το γεγονός, θα πρέπει να αναλύσουμε το γιατί δεν μπόρεσαν να συνυπάρξουν για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα οι ιδέες των επτανησίων με αυτές της υπόλοιπης Ελλάδας. Οι επτανήσιοι προσπάθησαν την Ένωση αντιπαρατιθέμενοι στα όπλα του Άγγλου κατακτητή, δηλ. μέσα από το πνεύμα και την Διπλωματία, εκμεταλλευόμενοι και την διεθνή συγκυρία. Η νίκη αυτή όπως επετεύχθη δεν μπορούσε να θεωρηθεί ισάξια με τις νίκες που επετεύχθησαν με τα όπλα. Αυτό, κατά την άποψή μας, οφείλονταν στην διαφορετική πνευματική κατάσταση που υπήρχε στον υπόλοιπο ελληνικό κόσμο. Η προσπάθεια μεταλαμπάδευσης του Ιονικού πνεύματος προς την υπόλοιπη Ελλάδα, προσέκρουσε σε ένα τοίχο. Ο τοίχος αυτός ήταν η μη ικανοποιητική πνευματική εξέλιξη  του Ελλαδικού χώρου λόγω του Τούρκου κατακτητή , σε αντίθεση με τους κατακτητές των επτά νησιών των οποίων το πνευματικό επίπεδο ήταν πολύ υψηλό. Είναι γεγονός ότι το πνευματικό επίπεδο του κατακτημένου εξαρτάται από το μορφωτικό επίπεδο του κατακτητή. Οι επτανήσιοι πάντα αισθάνονταν Έλληνες και όπου κι αν βρέθηκαν, είτε εντός των επτά νησιών, είτε στο εξωτερικό, απέδειξαν περίτρανα την ελληνικότητά τους μέσα από τα γραφόμενά τους,  τις τέχνες και τις δράσεις τους. Αυτά δεν ήταν εύκολο να γίνουν παραδεκτά σαν ισχυρά όπλα ελληνικής νίκης από έναν  λαό ο οποίος ήταν κάτω από τον Τουρκικό ζυγό για τετρακόσια χρόνια. Το διαφορετικό αυτό επίπεδο παιδείας, οδήγησε πάρα πολλές φορές και σε ακρότητες εναντίον των επτανησίων, αλλά και γενικότερα εναντίον της επτανησιακής κουλτούρας. Όλα αυτά είχαν σαν αποτέλεσμα να χαθούν η να ξεχαστούν μεγάλα επιτεύγματα των ελλήνων επτανησίων και μάλιστα να δημιουργηθεί μία εχθρότητα μεταξύ των εξ΄ανατολής επηρεασμένων ελλήνων  με τους δυτικότροπους επτανήσιους. Η διαμάχη αυτή κράτησε για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα και  ίσως σε κάποιους τομείς να κρατά έως και σήμερα. Η Ελλάδα, δυστυχώς γι΄ αυτήν, δεν έχει αποκτήσει μέχρι και σήμερα ταυτότητα. Αμφιταλαντεύεται μεταξύ Ανατολής και Δύσης, Δύσης και Ανατολής κι αυτό θα πρέπει κατά την άποψή μας να διορθωθεί άμεσα, αγκαλιάζοντας ότι είναι πραγματικά ελληνικό από όπου κι αν αυτό προέρχεται.

Πηγές: Κερκυραϊκά Χρονικά τόμος 5ος Σπυρίδωνος Μ. Θεοτόκη Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΙΣ ΕΝ ΕΠΤΑΝΗΣΩ (1453-1863) Κέρκυρα 1956,Γεράσιμου Σαλβάνου και Βάσως Γ.Σαλβάνου Η ΙΟΝΙΟΣ ΑΚΑΔΗΜΙΑ Ο ιδρυτής αυτής Κόμις Γυλφορδ, οι καθηγηταί και σπουδασταί αυτης Έκδοση ΙΟΝΙΚΗ ΑΚΑΔΗΜΙΑ 1949

Αναζήτηση

Corfu Museum

Corfu Museum….τι μπορεί να είναι αυτό;

Θα το έλεγα με μια λέξη…. Αγάπη! Για ένα νησί που το γνωρίζουμε ελάχιστα. Η αλήθεια είναι ότι δεν μπορούμε ν’ αγαπήσουμε ότι δεν το γνωρίζουμε. Στόχος λοιπόν είναι να το γνωρίσουμε όσο πιο βαθιά μπορούμε, μέσα από το χθες και το σήμερα, γιατί αλλιώς πως θα το αγαπήσουμε; Αγαπάω ατομικά και ομαδικά έχει επακόλουθο…. φροντίζω….. μάχομαι… και σέβομαι. Αγάπη προς την Κέρκυρα είναι το Corfu Museum και τίποτε άλλο.

Μετρητής

Εμφανίσεις Άρθρων
1619581